बलौघ
बल्कस
बल्
बल प्राणने धान्यावरोधने च
गणः- भ्वादिः
कर्मकः-अकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- बलति (क्वाचित्क चुरादिः परस्मैपदी- बलयति)
अर्थ−
१. बाँच्नु,
२. धान्यादि सञ्चय गर्नु,
३. द्रव्य रोक्नु ।
कृदन्तरूपमाला
- 1“बल प्राणने धान्यावरोधने च” 2 ज्वलादिः।
- प्राणनम् = जीवनम्।
- धान्यावरोधनम् = कुसूलादिव्यापारः।
- प्राणनेऽकर्मकः, धान्यावरोधने सकर्मकः।
- बालकः-लिका, बालकः-लिका, बिबलिषकः-षिका, बाबलकः-लिका;
- 3 इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि तद्धातूपात्तविशेषरूपाणि विना भौवादिक- कलतिवत् 4 ज्ञेयानि।
- 5 बालः-बलः, 6 बाला, 7 बाहुबली-ऊरुबली, सर्वबली, 8 इतीन्प्रत्यये रूपम्। बलिः, 9 बलवान्-बली, 10 बलूलः, इमानि रूपाण्यधिकान्यत्रेति विशेषः।
प्रासङ्गिक्यः
बल प्राणने
गणः- चुरादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-उभयपदम्
कर्तरि लटि- बलयति–ते
अर्थ−
१. बलयुक्त हुनु,
२. स्पष्ट गर्नु ।
कृदन्तरूपमाला
- 1“बल प्राणने” 2 ज्ञपादिः।
- बलकः-लिका, बिबलयिषकः-षिका;
- इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि चौरादिकचहयतिवत् 3 ज्ञेयानि।
- 4 बलयन्-न्ती।
प्रासङ्गिक्यः