संस्कृत-शब्दकोशः

बालुकायन्त्र बालुकी

बालुकास्वेद

वाचस्पत्यम्

बालुकास्वेद ||‍ पु० ३ त० । भावप्र० उक्ते तप्तबालुकाभिः स्वेदने । “वातश्नेष्मकृते स्वेदान् कारयेद्रूक्षनिर्मितान् । स्निग्धः स्वेदो निषिद्धोऽत्र विना केवलवातजान् । स्वर्परभृष्टपटस्थितकाञ्जिकसंसिक्तबालुकास्वेदः । शम- यति वातकफामयमस्तकशूलाङ्गभङ्गादीन् । स्रोतसां मार्दवं कृत्वा नीत्वा पावकमाशयम् । हत्वा वातकफस्तम्भं स्वेदो ज्वरमपोहति” ।


शब्दकल्पद्रुमः

बा(वा)लुकास्वेदः || पुं, (बालुकाभिर्विहितः स्वेदः ।)
तप्तबालुकाभिस्तापनम् । यथा, —
“वातश्लेष्मकृते स्वेदान् कारयेद्रुक्षनिर्म्मितान् । स्निग्धः स्वेदो निषिद्धोऽत्र विना केवलवातजान् ॥ खर्परभृष्टपटस्थितकाञ्जिकसंसिक्तबालुका स्वेदः । शमयति वातकफामयमस्तकशूलाङ्गभङ्गादीन् ॥ स्रोतसां मार्द्दवं कृत्वा नीत्वा पावकमाशयम् । हत्वा वातकफस्तम्भं स्वदो ज्वरमपोहति ॥” इति भावप्रकाशः ॥



Correction: