संस्कृत-शब्दकोशः

षडृतवः षड्गव

षड्

षड् (पुंलिङ्ग)


अर्थ−
१. ‘छ’ को सङ्ख्या ,
२. षाडवजातिको एक राग । (षष्) ।


षड् (नपुंसकलिङ्ग)


अर्थ−
१. छ थरी रसहरू - गुलियो, अमिलो, नुनिलो, टर्रो, तीतो र पिरो,
२. दही, दूध, घिउ, मह, नुन र गुड ।

“मधुरोऽम्लश्च लवणं कषायस्तिक्त एव च ॥
कटुकश्चेति राजेन्द्र ! रसषट्कमुदाहृतम् ॥”

(पुरश्चर्यार्णव)

“दधिक्षीरमथाज्यं च माक्षिकं लवणं गुडः ॥
तथैवेक्षुरसश्चेति रसाः प्रोक्ता मनीषिभिः ॥”

(हेमाद्रि) ।


षड् (पुंलिङ्गबहुवचन)


अर्थ−
१. छ थरी रसहरू - गुलियो, अमिलो, नुनिलो, टर्रो, तीतो र पिरो,
२. दही, दूध, घिउ, मह, नुन र गुड ।

“मधुरोऽम्लश्च लवणं कषायस्तिक्त एव च ॥
कटुकश्चेति राजेन्द्र ! रसषट्कमुदाहृतम् ॥”

(पुरश्चर्यार्णव)

“दधिक्षीरमथाज्यं च माक्षिकं लवणं गुडः ॥
तथैवेक्षुरसश्चेति रसाः प्रोक्ता मनीषिभिः ॥”

(हेमाद्रि) ।


षड् (पुंलिङ्गबहुवचन)


अर्थ−
१. छ थरी सङ्गीतका रागहरू - भैरव, मेघ, श्री, हिण्डोल, मालकोश र दीपक,
२. झमेल / झन्झ । हे० रागः ।


षड् (स्त्रीलिङ्ग)


अर्थ−
खरबूजो ।



Correction: