मरीचसप्तमी मरीचिका

मरीचि

मरीचिः (पुंलिङ्ग)

---

निष्पत्ति− मृङ् (प्राणत्यागे) - "ईचिः" (उ० ४-७०)
प्रयोग− "अहं प्रजाः सिसृक्षुस्तु तपस्तप्त्वा सुदुश्चरम् । पतीन् प्रजानामसृजं महर्षिर्नादितो दश ॥ मरीचिमत्र्यङ्गिरसौ पुलस्त्यं पुलहं क्रतुम् । प्रचेतसं वसिष्ठं च भृगुं नारदमेव च ॥"
उल्लेख− मनु० १-३४,
३५

अर्थ−
१. ब्रह्माको एक मानसपुत्र, जसलाई प्रजापति हरूमध्ये एक मानिन्छ,
२. सप्तर्षिमध्ये एक ऋषि,
३. कन्जुस मानिस,
४. कृष्ण,
५. एक मरुत्,
६. इन्द्रको एक छोरो,
७. एक दैत्य,
८. प्राचीन एक राजा ।

---

मरीचिः (पुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग)

---

अर्थ−
१.किरण,
२. प्रकाशको अणु,
३. मृगतृष्णा,
४. छवंशी बराबरको तौल, जुन बालुवा भएको भुईँमा धुलोको मसिना कण सूर्यकिरणले खिचिँदा देखा पर्न जान्छ ।

---