मव्य मश

मव्य्

मव्य बन्धने

---

गणः- भ्वादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- मव्यति

अर्थ−
१. बाधा पुऱ्याउनु, बाँध्नु, रोक्नु ।

कृदन्तरूपमाला

• ¹“मव्य बन्धने” ² मव्यकः-व्यिका, मव्यकः-मव्यिका, मिमव्यिषकः-षिका, ³ मामव्यकः-व्यिका;
• मव्यिता-त्री, मव्ययिता-त्री, मिमव्यिषिता-त्री, ⁴ मामविता-मामव्यिता-त्री;
• ⁵ मव्यन्-न्ती, मव्ययन्-न्ती, मिमव्यिषन्-न्ती;
• -- -- मव्यिष्यन्-न्ती-ती, मव्ययिष्यन्-न्ती-ती, मिमव्यिषिष्यन्-न्ती-ती;
• -- व्यतिमव्यमानः, मव्ययमानः, व्यतिमिमव्यिषमाणः, मामव्य्यमानः-मामव्यमानः;
• व्यतिमव्यिष्यमाणः;
• मव्ययिष्यमाणः, व्यतिमिमव्यिषिष्यमाणः, मामव्यिष्यमाणः;
• ⁶ मौः-मावौ-मावः;
• -- -- -- मव्यितम्-तः, मव्यितः, मिमव्यिषितः, मामव्यितः-तवान्;
• मव्यः, मव्यः, मिमव्यिषुः, मामव्यः;
• मव्यितव्यम्, मव्ययितव्यम्, मिमव्यिषितव्यम्, मामव्यितव्यम्;
• मव्यनीयम्, मव्यनीयम्, मिमव्यिषणीयम्, मामव्यनीयम्;
• ⁷ मव्यम्-मव्य्यम्, मव्यम्, मिमविष्यम्, ⁸ मामव्य्यम्-मामव्यम्;
• ⁹ ईषन्मव्यः-दुर्मव्यः-सुमव्यः;
• -- -- -- मव्यमानः-मव्य्यमानः, मव्यमानः, मिमव्यिष्यमाणः, मामव्य्यमानः;
• मव्यः, मव्यः, मिमव्यिषः, मामव्यः;
• मव्यितुम्, मव्ययितुम्, मिमव्यिषितुम्, मामव्यितुम्;
• ¹⁰ मव्या, मव्यना, मिमव्यिषा, मामव्या;
• मव्यनम्, मव्यनम्, मिमव्यिषणम्, मामव्यनम्;
• मव्यित्वा, मव्ययित्वा, मिमव्यिषित्वा, मामव्यित्वा;
• प्रमव्य-प्रमव्य्य, प्रमव्य्य, प्रमिमव्यिष्य, प्रमामव्य-प्रमामव्य्य;
• मव्यम् २, मव्यित्वा २, मव्यम् २, मव्ययित्वा २, मिमव्यिषम् २, मिमव्यिषित्वा २, मामव्यम् २;
• ममव्यित्वा २;
• ¹¹ मवाका।

प्रासङ्गिक्यः

• ↑ (१२३०)
• ↑ (१-भ्वादिः-५०८। सक। सेट्। पर।)
• ↑ ३। यङन्तात् ण्वुलि अल्लोपयलोपयो रूपमेवम्।
• ↑ ४। यङन्तात् तृजादिषु अल्लोपयलोपयोः, ‘हलो यमां यमि लोषः’ (८-४-६४) इति यकारलोपे च मामविता इति रूपम्। ‘हलो यमाम्--’ (८-४-६४) इति लोपस्य पाक्षिकत्वात्, तदभावे मामव्यिता इति रूपमिति ज्ञेयम्।
• ↑ B। ‘प्रम्लेवितं रेवितवत्समण्डलीं मव्यद्भिराभीरजनैरसूर्क्ष्यकैः।।’ धा। का। १। ६५।
• ↑ ५। क्विपि, ‘लोपो व्योर्वलि’ (६-१-६६) इति धातुयकारलोपे धातुवकारस्य ऊठि, ‘एत्येधत्यूठूसु’ (६-१-८९) इति वृद्धौ च रूपमेवम्।
• ↑ ६। ण्यति, ‘हलो यमाम्--’ (८-४-६४) इति यलोपस्य पाक्षिकत्वाद्रूपद्वयम्। एवमेव यकि, ल्यपि च रूपद्वयं ज्ञेयम्।
• ↑ ७। यङन्तात् यत्प्रत्यये ‘हलो यमां यमि--’ (८-४-६४) इति लोपस्य वैकल्पिकत्वाद् रूपद्वयम्। एवमेव यकि, ल्यपि शानजन्तेऽपि ज्ञेयम्।
• ↑ [पृष्ठम्१००८+ २६]
• ↑ १। ‘गुरोश्च हलः’ (३-३-१०३) इत्यकारप्रत्यये रूपमेवम्।
• ↑ २। ‘बलाकादयश्च’ (द। उ। ३। ३२) इति आकप्रत्यये यलोपे च निपात्यते। मवाका = करेणुबन्धनम्।

---