मूर्च्छना (स्त्रीलिङ्ग)
अर्थ−
सङ्गीतमा सात स्वरको आरोह अवरोहको क्रम । सप्तकका सात स्वरअनुसार प्रत्येक ग्राममा सात सात गरी जम्मा २१ मूर्च्छना हुन्छन् । देवता, पितृ र ऋषिहरूका सात-सात मूर्च्छना छन् । देवताको ७ मूर्च्छना - नन्दी, विशाला, सुमुखी, चित्रा, चित्रवती, सुखा र बला । पितृका ७ मूर्च्छना आप्यायनी, विश्वभृता, चन्द्रा, हेमा, कपर्दिनी, भैमी, बार्हती । ऋषिहरूका सात मूर्च्छना - (षड्जस्वरमा) उत्तरमन्द्रा, (ऋषभमा) अभिरूढता वा अभिरुगता, (गान्धारमा) अश्वक्रान्ता, (मध्यमस्वरमा) सौवीरा, (पञ्चमस्वरमा) ऋषीका, (धैवतमा) उत्तरायता, (निषादमा) रजकी । उपर्युक्त ऋषिहरूका सात मूर्च्छनालाई लौकिक मानिएको छ ।