मृडीक
मृण
मृड्
मृड क्षोदे सुखे च
गणः- क्र्यादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- मृड्नाति
अर्थ−
१. चूर्ण गर्नु, कुट्नु, पिस्नु,
२. सुख दिनु, प्रसन्न गर्नु ।
कृदन्तरूपमाला
- 1“मृड क्षोदे” 2 ‘मृड सुखे चेति केचित्।’ इति मा।
- धा।
- वृत्तिः।
- ‘--सुखने’ इति क्षीरस्वामी, पुरुषकारश्च।
- तत्र 3 “अन्ये… क्षोदे, मृड सुखने च” इति पठन्ति इति।
- ‘मृडेर्मृड्णाति सुखने तत्रैव मृडतीति शे।।’ 4 इति देवः।
- मर्डकः-र्डिका, मर्डकः-र्डिका, मिमर्डिषकः-षिका, मरीमृडकः-डिका;
- मर्डिता-त्री, मर्डयिता-त्री, मिमर्डिषिता-त्री, मरीमृडिता-त्री;
- इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि तौदादिकतृपतिवत् 5 ज्ञेयानि।
- 6 मृड्णन्-ती-न्ती, व्यतिमृडाणः, 7 मृडीकम्-मृडङ्कणः, इमानि रूपाणि अस्य धातोः विशेषः।
प्रासङ्गिक्यः
मृड सुखने
गणः- तुदादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- मृडति
अर्थ−
१. सुख दिनु, प्रसन्न गर्नु,
२. सुखी हुनु, प्रसन्न हुनु ।
कृदन्तरूपमाला
- 1“मृड सुखने” 2 ‘मृडेर्मृड्णाति सुखने तत्रैव मृडतीति शे।।’ 3 इति देवः।
- मर्डकः-र्डिका, मर्डकः-र्डिका, मिमर्डिषकः-षिका, मरीमृडकः-डिका;
- मर्डिता-त्री, मर्डयिता-त्री, मिमर्डिषिता-त्री, मरीमृडिता-त्री;
- इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि प्रातिस्विकरूपाणि विना भौवादिकगर्जतिवत् 4 ज्ञेयानि।
- 5 मृडः-मृडानी, क्तिनि- 6 मृढिः, 7 मृडित्वा, 8 इमानि रूपाण्यधि- कान्यत्रेति विशेषः।
- 9
प्रासङ्गिक्यः