लुम्बिनी
लुलन
लुम्ब्
लुबि अदर्शने
गणः- चुरादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-उभयपदम्
कर्तरि लटि- लुम्बयति–ते
अर्थ−
१. १. नष्ट हुनु, गुप्त हुनु, अदृश्य हुनु ।
कृदन्तरूपमाला
- 1“लुबि अदर्शने” 2 ‘लुम्बयेद् तुम्बयेदर्दे शपि लुम्बति तुम्बति।।’ 3 इति देवः।
- क्षीरतरङ्गिण्यां ‘--अर्दने’ इत्युक्तम्।
- देवमैत्रेयौ ‘अर्दने’ इत्येव पठतः।
- चुरादिपाठादेव इदित्करणात् लुम्बयति-लुम्बति इति सिद्धेः अर्दनेऽर्थे भ्वादौ पाठोऽस्य व्यर्थः स्यात्।
- इह 4 अदर्शनेऽर्थे तु अर्थभेदात् सोऽपि 5 सार्थकः स्यात्।
- अत एव ‘अदर्शने’ इत्येव समञ्जसमिति भाति।
- लुम्बकः-म्बिका, लुलुम्बयिषकः-षिका, लुम्बकः-म्बिका, लुलुम्बिषकः-षिका, लोलुम्बकः-म्बिका;
- लुम्बयिता-त्री, लुलुम्बयिषिता-त्री, लुम्बिता-त्री, लुलुम्बिषिता-त्री, लोलुम्बिता-त्री;
- इत्यादीनि रूपाणि भाषार्थकचौरादिककुंशयतिवत् 6 ऊह्यानि।
- कर्मणि क्तप्रत्यये 7 लुम्बितम्-तः इति।
प्रासङ्गिक्यः
लुबि अदर्शने
गणः- भ्वादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- लुम्बति
अर्थ−
१. नष्ट हुनु, गुप्त हुनु, अदृश्य हुनु ।
कृदन्तरूपमाला
लुबि अर्दने
गणः- चुरादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-उभयपदम्
कर्तरि लटि- लुम्बयति–ते
अर्थ−
१. मार्नु,
२. दुःख दिनु, सताउनु,
३. गोद्नु,
४. अचेट्नु ।
कृदन्तरूपमाला
लुबि अर्दने
गणः- भ्वादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- लुम्बति
अर्थ−
१. मार्नु,
२. दुःख दिनु, सताउनु,
३. गोद्नु,
४. अचेट्नु ।
कृदन्तरूपमाला
- 1“लुबि अर्दने” 2 ‘लुम्बयेत् तुम्बयेदर्दे शपि लुम्बति तुम्बति।।’ 3 इति देवः।
- क्षीरतरङ्गिण्यामयं धातुः न दृश्यते।
- लुम्बकः-म्बिका, लुम्बकः-लुम्बिका, लुलुम्बिषकः-षिका, लोलुम्बकः-म्बिका;
- लुम्बिता-त्री, लुम्बयिता-त्री, लुलुम्बिषिता-त्री, लोलुम्बिता-त्री;
- इत्यादीनि रूपाणि सर्वाण्यपि भौवादिककुण्ठतिवत् 4 ऊह्यानि।
- कर्मणि क्तप्रत्यये 5 परिलुम्बितः इति।
प्रासङ्गिक्यः