संस्कृत-शब्दकोशः

विलोहित विल्ल

विल्

विल क्षेपे


गणः- चुरादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-उभयपदम्
कर्तरि लटि- वेलयति–ते

अर्थ−
१. उडाउनु, प्रेरणा गर्नु, फ्याँक्नु,
२.,
३.,
४.,
५.,

कृदन्तरूपमाला

  • 1“विल क्षेपे” 2 ‘वेलेत्तु चलने वेलेः वरणे विलतीति शे।।’ 3 इति देवः।
  • क्षीरस्वामी ‘किल--’ इति पठति।
  • मैत्रेयस्तु ‘पिल’ इति पठति।
  • क्षीरस्वामिमैत्रेयजैनकातन्त्रशाकटायनवोपदेवादयो धातुममुं नाभ्युप- गच्छन्ति।
  • वेलकः-लिका, विवेलयिषकः-षिका, वेलयिता-त्री, विवेलयिषिता-त्री;
  • इत्यादिकानि रूपाणि सर्वाण्यपि चौरादिककीटयतिवत् 4 ज्ञेयानि।
  • ल्युटि- 5 प्रवेलनम्।

प्रासङ्गिक्यः

  • (१६०९)
  • (१०-चुरादिः-१६०५। सक। सेट्। उभ।)
  • (श्लो। १५७)
  • (१९४)
  • आ। ‘काल्यप्रवेलनकरोऽयमवेलयद्…।’ धा। का। ३-२२


विल संवरणे


गणः- तुदादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- विलति

अर्थ−
१. कपडा लगाउनु, ओढ्नु,
२. प्वाल पार्नु, चिर्नु ।

कृदन्तरूपमाला

  • 1“विल संवरणे” 2 ‘-- वरणे’ इति शाकटायनहेमचन्द्रौ।
  • ‘--स्मृतौ’ इति वोपदेवः।
  • ‘दन्त्योष्ठ्यादिरयम्।
  • ‘--भेदने’ इति द।
  • उ।
  • वृत्त्याम् 3
  • ‘वेलेत्तु चलने वेलेर्वरणे विलतीति शे।।’ 4 इति देवः।
  • 5 वेलकः-लिका, वेलकः-लिका, विवेलिषकः-विविलिषकः-षिका, वेविलकः-लिका;
  • वेलिता-त्री, वेलयिता-त्री, विवेलिषिता-विविलिषिता-त्री, वेविलिता-त्री;
  • इत्यादिकानि रूपाणि सर्वाण्यपि तौदादिककिलतिवत् 6 ज्ञेयानि।
  • 7 विलालः।
  • आविलम् 8

प्रासङ्गिक्यः

  • (१६०८)
  • (६-तुदादिः-१३५८। सक। सेट्। पर।)
  • (८-११५)
  • (श्लो। १५७)
  • [पृष्ठम्१२३९+ २६]
  • (१९३)
  • १। ‘तमिविडिविलि--’ (द। उ। ८। ११५) इति कालच्प्रत्यये रूपम्। विलालः = भिदुरः।
  • [आवेलम्]



Correction: