संस्कृत-शब्दकोशः

व्रीडा व्रीहि

व्रीड्

व्रीड चोदने लज्जायाम्


गणः- दिवादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- व्रीड्यति

अर्थ−
१. पठाउनु, प्रेरित गर्नु,
२. लजाउनु, लज्जित हुनु ।

कृदन्तरूपमाला

  • 1“व्रीड चोदने लज्जायां च” 2 धातुवृत्तौ तु ‘-- चोदने’ इत्येव।
  • तरङ्गिण्याम् ‘-- चोदने’ इति पठित्वा 3 ‘चोदनं = लज्जा’ इति दृश्यते।
  • ‘लज्जायामप्यधीयते’ इति मैत्रेयः।
  • भट्टो- जिदीक्षित-काशकृत्स्न-आत्रेयादयस्तु ‘-- चोदने लज्जायां च’ इत्येव पठन्ति।
  • ‘-- प्रेरणे च द्रुमे’ इति धा।
  • का।
  • व्याख्यायाम् 4
  • व्रीडकः-डिका, व्रीडकः-डिका, विव्रीडिषकः-षिका, वेव्रीडकः-डिका;
  • व्रीडिता-त्री, व्रीडयिता-त्री, विव्रीडिषिता-त्री, वेव्रीडिता-त्री;
  • इत्यादिकानि रूपाणि सर्वाण्यपि भौवादिकक्रीडतिवत् 5 बोध्यानि।
  • व्रीडः- 6 आव्रीडः, 7 व्रीडा।

प्रासङ्गिक्यः

  • (१६६७)
  • (४-दिवादिः-११२६। अक। सेट्। पर।)
  • [पृष्ठम्१२७८+ २६]
  • (१-५७)
  • (२७५)
  • १। घञ्प्रत्यये रूपमेवम्। लघूपधत्वाभावात् न गुणः।
  • २। ‘गुरोश्च हलः’ (३-३-१०३) इत्यकारः स्त्रियां भवति।



Correction: