संस्कृत-शब्दकोशः

भासृ भास्कर

भास्

भासृ दीप्तौ


गणः- भ्वादिः
कर्मकः-अकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-आत्मनेपदम्
कर्तरि लटि- भासते

अर्थ−
१. चम्कनु, प्रकाशित हुनु ।
प्रति-
१. अचानक कुनै विषयको ज्ञान हुनु,
२. देखिनु ।

कृदन्तरूपमाला

  • 1“भासृ दीप्तौ” 2 भासकः-सिका, भासकः-सिका, बिभासिषकः-षिका, बाभासकः-सिका;
  • इत्यादीनि सर्वाणि रूपाणि भौवादिककासतिवत् 3 बोध्यानि।
  • 4 5 भासुरः 6, 7 भास्वरः 8, 9 भाः-भासौ-भासः, 10 भासा, ण्यन्तात् शतरि 11 उद्भासयन्, 12 उद्भासी, इमानि रूपाण्यधिकान्यत्रेति विशेषः।

प्रासङ्गिक्यः

  • ↑ (११५८)
  • ↑ (१-भ्वादिः-६२४। अक। सेट्। आत्म।)
  • ↑ (१८८)
  • ↑ [पृष्ठम्०९५१+ ३१]
  • ↑ १। ‘भञ्जभास--’ (३-२-१६१) इति घुरच्प्रत्ययः तच्छीलादिषु कर्तृषु भवति।
  • ↑ आ। ‘सृमरोभङ्गुरप्रज्ञो गृहीत्वा भासुरं धनुः।’ भ। का। ७। २२।
  • ↑ २। ‘स्थेशभास--’ (३-२-१७५) इति तच्छीलादिषु कर्तृषु वरच्प्रत्ययः। ‘अनुदात्तेतश्च हलादेः’ (३-२-१४९) इति प्राप्तस्य युचोऽपवादोऽयम्। ‘नेड् वशि- कृति’ (७-२-८) इतीण्निषेधः।
  • ↑ B। ‘अभीरुरवसं स्त्रीभिर्भास्वराभिरिहेश्वरः।।’ भ। का। ७। २५।
  • ↑ ३। तच्छीलादिषु कर्तृषु ‘भ्राजभास--’ (३-२-१७७) इत्यादिना क्विप्प्रत्ययः। ‘ताच्छीलिकेषु ताच्छीलिकाः वाऽसरूपेण न भवन्ति, (भाष्यम्। ३-२-१५०) इति न्यायेनात्र क्विप्प्रत्ययोऽप्यस्य धातोः ताच्छीलिकेष्वेवार्थेषु भवतीति बोध्यम्।
  • ↑ ४। ‘गुरोश्च हलः’ (३-३-१०३) इति स्त्रियामकारप्रत्यये रूपमेवम्।
  • ↑ C। ‘कला दधानः सकलाः स्वभाभिः उद्भासयन् सौधसिताभिराशाः।’ शि। व। ३। ६०।
  • ↑ ५। ग्रह्यादित्वात् (३-१-१३४) णिनिप्रत्यये रूपमेवम्।



Correction: