मृश मृष

मृश्

मृश आमर्शने

---

गणः- तुदादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-अनिट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- मृशति

अर्थ−
१. स्पर्श गर्नु, छुनु,
२. हेर्नु,
३. विचार गर्नु ।
परा-
१. परामर्श दिनु, सल्लाह दिनु ।
वि-
१. विचार गर्नु, मनन गर्नु ।
सम्-
१. स्पर्श गर्नु, छुनु ।

कृदन्तरूपमाला

• ¹“मृश आमर्शने” ² आमर्शनम् = स्पर्शः।
• मर्शकः-र्शिका, मर्शकः-र्शिका, ³ मिमृक्षकः-क्षिका, मरीमृशकः-शिका;
• ^{4 5} म्रष्टा-मर्ष्टा-र्ष्ट्री, मर्शयिता-त्री, मिमृक्षिता-त्री, मरीमृशिता-त्री, इत्यादीनि सर्वाणि रूपाणि भौवादिककर्षतिवत् ⁶ ज्ञेयानि।
• शतरि- ⁷ आमृशन्- न्ती-ती, म्रक्ष्यन्-मर्क्ष्यन्-न्ती-ती;
• इति विशेषः।

प्रासङ्गिक्यः

• ↑ (१३०९)
• ↑ (६-तुदादिः-१४२५। सक। अनि। पर।)
• ↑ ९। सन्नन्तात् ण्वुलि, ‘हलन्ताच्च’ (१-२-१०) इति सनः कित्त्वात् ‘--अकिति’ (६-१-५९) इत्युक्तत्वात् अमभावे ‘व्रश्च--’ (८-२-३६) इत्यादिना धातुशकारस्य षकारे ‘षढोः कः सि’ (८-२-४१) इति ककारे षत्वे च रूपमेवम्। एवं सन्नन्ते सर्वत्र प्रक्रिया ज्ञेया।
• ↑ [पृष्ठम्१०५४+ २६]
• ↑ १। ‘अनुदात्तस्य चर्दुपधस्यान्यतरस्याम्’ (६-१-५९) इति वा अमागमः। ततः यण्। तेन रूपद्वयं बोध्यम्। एवमेव अकिति झलादिप्रत्यये परतः सर्वत्र अमागमो विकल्पेन भवति।
• ↑ (२५५)
• ↑ २। ‘तुदादिभ्यः शः’ (३-१-७७) इति शः बिकरणप्रत्ययः। अपित्सार्वधातुकस्य शस्य ङिद्वद्भावाद् अङ्गस्य गुणो न। स्त्रियां नुम्विकल्पे रूपद्वयं ज्ञेयम्।

---