लम्बौष्ठ
लम्भ
लम्ब्
लबि शब्दे अवस्रंसने च
गणः- भ्वादिः
कर्मकः-अकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-आत्मनेपदम्
कर्तरि लटि- लम्बते
अर्थ−
१. शब्द गर्नु, आवाज निकाल्नु,
२. झुण्डिनु,,
३. तन्द्र्याङ्ग झुण्डिनु,
४. उँधो मुन्ट्याउनु ।
अव-
१. झुण्ड्याउनु, आश्रय गर्नु,
२. टिकाउनु, आश्रय दिनु,
३. टिक्नु,
४. उँधो मुन्ट्याएर झुण्ड्याउनु ।
आ-
१. विश्वास गर्नु, भरोसा गर्नु ।
वि-
१. ढिलो गर्न, बिलम्ब गर्नु ।
कृदन्तरूपमाला
- 1“लबि अवस्रंसने च” 2 चकारात् शब्देऽपि भवति।
- लम्बकः-म्बिका, लम्बकः-म्बिका, लिलम्बिषकः-षिका, लालम्बकः-म्बिका;
- लम्बिता-त्री, लम्बयिता-त्री, लिलम्बिषिता-त्री, लालम्बिता-त्री;
- इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि भौवादिककम्पतिवत् 3 बोध्यानि।
- “लम्बिका- त्रिकटा।
- विलम्बिका-शकृद्विलम्बः” इति क्षीरस्वामी।
- णिनिप्रत्यये-आलम्बी, 4 इत्यूप्रत्ययः, णिद्वद्भावः, नलोपश्च।
- न लम्बत इत्यलाबूः = तुम्बी। अलाबूः, 5 अलम्बुसा;
- इमानि रूपाण्यधिकानि अस्य धातोः इति विशेषः।
प्रासङ्गिक्यः