संस्कृत-शब्दकोशः

वाञ्छीन् वाट

वाञ्छ्

वाछि इच्छायाम्


गणः- भ्वादिः
कर्मकः-सकर्मकः
इट्-सेट्
पदम्-परस्मैपदम्
कर्तरि लटि- वाञ्छति

अर्थ−
१. इच्छा गर्नु, चाहनु ।

कृदन्तरूपमाला

  • 1“वाछि इच्छायाम्” 2 ‘-- कामे’ इति वोपदेवः।
  • वाञ्छकः-ञ्छिका, वाञ्छकः-ञ्छिका, विवाञ्छिषकः-षिका, वावाञ्छकः- ञ्छिका;
  • वाञ्छिता-त्री, वाञ्छयिता-त्री, विवाञ्छिषिता-त्री, वावाञ्छिता-त्री;
  • इत्यादीनि रूपाणि सर्वाण्यपि भौवादिककाञ्छतिवत् 3 ज्ञेयानि।
  • क्तप्रत्यये 4 वाञ्छितम्-तः, क्विपि-नाशवान्-नाशवांशौ-नाशवांशः 5, इति च विशेषः।
  • “कथादौ क्षीरस्वामी-- ‘वा गतिसुखसेवनयोः’।
  • वातेत्येके।
  • वापयति अववातत्” इति।
  • हेमचन्द्रस्तु ‘वातण्’ इति पठित्वा ‘सुखसे- वनयोरित्येके’ इति चोक्त्वा ‘वा इत्येके’ इत्यप्याह;
  • णित्त्वं चुरादित्वचिह्नम्।।” इति पुरुषकारवचनमत्रानुसन्धेयम्।

प्रासङ्गिक्यः

  • (१५८७)
  • (१-भ्वादिः-२०८। सक। सेट्। पर।)
  • (१८४)
  • आ। ‘यत्र स्थिते वाञ्छितदे हरिद्रुमे तदाञ्छितह्रीच्छनमास्त नन्दनम्।।’ धा। का। १-२८
  • B। ‘सुहृन्मनोजूर्तिकृतस्तथाऽपि तस्मान्मदीयान्वयनाशवांशः।’ वा। वि। ३-२८।



Correction: