मृग [मृग्-क]
1 (a) A quadruped, an animal in general; नाभिषेको न संस्का- रः सिंहस्य क्रियते मृगैः । विक्रमार्जितराज्य- स्य स्वयमेव मृगेंद्रता; see मृगाधिप below. (b) A wild beast.
2 A deer, an antelope; विश्वासोपगमादभिन्नगतयः शब्दं सहंते मृगाः Ś. 1. 14; R. 1. 40, 50; आश्रममृगोयं न हंतव्यः Ś. 1.
8 Game in general.
4 The spots on the moon represented as an antelope.
5 Musk.
6 Seeking, search.
7 Pursuit, chase, hunting.
8 Inquiry, investigation.
9 Asking, soliciting.
10 A kind of elephant.
11 N. of a particular class of men; मृगे तुष्टा च चित्रिणी; वदति मधुरवाणीं दीर्घनेत्रोऽ तिभीरुश्चपलमतिसुदेहः शीघ्रवेगो मृगोऽयम् Śabdak.
12 The lunar mansion called मृगशिरश्
13 The lunar month called मार्गशीर्ष.
14 The sign Capri- cornus of the zodiac.
15 N. of a district in Śākadvīpa.
−Comp.
−अक्षी a fawn-eyed or deer-eyed woman.
−अंकः 1. the moon. −2. camphor. −3. the wind.
−अंगना a doe.
−अजिनं a deer's skin.
−अंडजा musk.
−अद् m., −अदनः, −अंतकः a small tiger or hunting leopard, hyena −अधिपः, −अधिराजः a lion; केसरी निष्ठुरक्षिप्तमृगयूथो मृगाधिपः Śi. 2. 53; मृगाधिराजस्य वचो निशम्य R. 2. 41.
−अरातिः 1. a lion. −2. a dog.
−अरिः 1. a lion. −2. a dog. −3. a tiger. −4. N. of a tree.
−अशनः a lion. −आजी- वः 1. a hunter. −2. a hyena. −आ- विध् m. a hunter.
−आस्यः the sign Capricornus of the zodiac.
−इंद्रः 1. a lion; ततो मृगेंद्रस्य मृगेंद्रगामी R. 2. 30. −2. a tiger. −3. the sign Leo O the zodiac. ºआसनं a throne. ºआस्यः an epithet of Śiva. ºचटकः a hawk.
−इष्टः a variety of jasmine.
−ईक्षणा a fawn-eyed woman.
−ईश्वरः 1. a lion. −2. the sign Leo of the zodiac.
−उत्तमः the best antelope. −उत्तमं,
−उत्तमांगं the constellation मृगशिरस्.
−काननं 1. a park. −2. a forest abounding in game.
−गामिनी a kind of medicinal substance.
−चारिन् a. acting like a deer (as a devotee); leading a deer's life; V. 4.
−जलं mirage. ºस्नानं bathing in the waters of the mirage; i. e. an impossibility.
−जीवनः a hunter, fowler. −तृष्, −तृषा, −तृष्णा, −तृष्णि, −तृष्णिका, f. mirage; मृगतृष्णांभसि स्नातः; see खपुष्प; जातः सखे प्रणयवान्मृगतृष्णिकायां Ś. 6. 15. −दंशः, −दंशकः a dog.
−दावः a park, preserve.
−दृश् f. a fawn-eyed woman; तदीषद्विस्तारि स्तनयुगलमासी- न्मृगदृशः U. 6. 35. (−m.) the sign Capricornus of the zodiac.
−द्युः a hunter.
−द्विष् m. a lion.
−धरः the moon. −धूर्तः, धूर्तकः a jackal.
−नयना a fawn-eyed woman.
−नाभिः 1. musk; Ku. 1. 54; Rs. 6. 13; Ch. P. 8; R. 17. 24. −2. the musk-deer; R. 4. 74. ºजा musk.
−पतिः 1. a lion. −2. a roe-buck. −3. a tiger.
−पालिका the musk-deer.
−पिप्लुः the moon. −पोतः −पोतकः a fawn.
−प्रभुः a lion.
−प्रियं grass growing on mountains. −ब (व) धाजीवः a hunter.
−बंधिनी a net for catching deer.
−भोजना bitter apple.
−मदः musk; कुचतटीगतो यावन्मातर्मिलति तव तोयैर्मृ- गमदः G. L. 7; मृगमदतिलकं लिखति सपुलकं मृगमिव रजनीकरे Gīt. 7. ºवासा a musk-bag
−मंद्रः N. of a class of elephants.
−मांसं venison.
−मातृका a doe.
−मासः the month of Mārgaśīrsha.
−मुखः the sign Capricornus of the zodiac.
−यूथं a herd of deer.
−राज् m. 1. a lion; Śi. 9. 18. −2. a tiger. −3. the sign Leo of the zodiac.
−राजः 1. a lion; R. 6. 3. −2. the sign Leo of the zodiac. −3. a tiger. −4. the moon. ºधारिन्, ºलक्ष्मन् m. the moon.
−रिपुः a lion.
−रोमं wool. ºजं a woollen cloth.
−रोचना yellow pigment. −लांछंनः −लक्ष्मन् m. the moon; अंकधिरोवितमृगश्चंद्रमा भृगलांछनः Śi. 2. 53. ºजः the planet Mercury.
−लेखा the deer-like streak on the moon; मृगलेखामुषसीव चंद्रमाः R. 8. 42. −लो- चनः the moon. (−न, −नी) a fawneyed woman.
−वल्लभः a kind of grass (कुंदर).
−वाहनः wind.
−व्याधः 1. a hunter. −2. Sirius or the dogstar. −3. an epithet of Śiva. −शा- यिका the reclining posture of a deer.
−शावः a faw; मृगशावैः सम- मेधितो जनः Ś. 2. 18. −शिरः, शिरस् n,
−शिरा N. of the fifth lunar mansion consisting of three stars. −शी- र्षं the constellation मृगशिरस् (−र्षः) the lunar month Mārgaśīrṣa.
−शीर्षन् m the constellation मृगशि- रस्.
−श्रेष्ठः a tiger.
−हन् m. a hunter.