वरुड वरुणानी

वरुण

वरुण [वृ-उनन् Uṇ. 3. 53]
1 N. of an Āditya (usually associated with Mitra).
2 (In later mythology) The regent of the ocean and of the western quarter (represented with a noose in hand); यासां राजा वरुणो याति मध्ये सत्यानृते अवप- श्यञ्जनानाम्; वरुणो यादसामहं Bg. 10. 29; त्वं विश्वेषां वरुणासि राजा ये च देवा ये च मर्ताः Rv. 2. 27. 10; प्रतीचीं वरुणः पाति Mb.; अतिसक्तिमेत्य वरुणस्य दिशा भृशमन्वरज्यदतुषारकरः Śi. 9. 7.
3 The ocean.
4 Firmament.
5 The Sun.
6 The Varuṇa tree.
−Comp.
−अंगरुहः an epithet of Agastya.
−आत्मजा spirituous liquor (so called being produced from the sea). −आलयः, −आवासः the ocean. −देवं,−दैवतं the Nakṣatra Śatabhishaj.
−पाशः 1. a shark. −2. the noose of Varuṇa.
−लोकः 1. the world of Varuṇa. −2. water.

---